Yazdır Arkadaşına gönder
İzmir’de sadaka taşları
Orhan Beşikçi
Orhan BeşikçiGösteriş budalası bir toplum olduk. Acıklı jeneriklerle yoksullara yapılan yardımlar televizyonlarda nasıl da deşifre ediliyor...

Gazeteci arkadaşım Mustafa Oğuz’un yaptığı haber üzerine bir hayırsever, Basmane’de yaşayan yürüme engelli bir yurttaşımıza akülü araba dışında gıda ve nakdi yardım yapmıştı... Israrlara rağmen yardımsever, akülü sandalye önünde ne poz verdi ne de adını söyledi...

Özellikle belediyelerin kamu parasıyla iftar sofraları kurmaları, arkasından, Haluk Işık’ın dediği gibi, altına kot pantolon giymiş “Hayali”lerin, “Yar bana bir eğlence” diyerek, yaşını başını almış abi ve ablalara Hacivat - Karagöz oynatması hoş görüntü vermiyor...

***

Sizlere, şimdiye kadar kentin gündemine gelmemiş, birçok araştırıcının atladığı, İzmir'in “sadaka taşları” üzerine bilgi vermek istiyorum.

Eski yıllarda bir elin verdiğini diğeri görmesin düşüncesiyle sadaka vermek isteyenler yapılan yardımı kimseye göstermeden taşın üzerine bırakır, ihtiyacı olanlar gelip buradan alırmış...

Kurşunlu Camisi avlusunda, antik bir yapıdan geldiği belli olan ortası oyuk silindir sadaka taşı, abartısız olarak yapılan yardımlaşmaların canlı belgesidir... O yıllarda sadaka taşlarına para dışında yiyecek ve giyim eşyası da bırakılabiliyordu...

Şeyh Camisi avlusundaki sadaka taşının hemen yanında toprağa gömülü toprak küp, unutulmuş yardımlaşmanın belki de Türkiye’de tek kalmış örneğidir...

Yardımlaşma sırasında aracıyı ortadan kaldıran bu halk kültürü örnekleri sonradan görmelere ders olur mu?



İzmir Kültür Envanterinde yer almayan, cami avlularında sessizliğini koruyan tarihi sadaka taşlarının özenle korunması gerektiğini kimlere anlatmalıyım, bilemiyorum...

Yaz sıcağında, sokak sokak dolaşarak hazırladığım belgelerde tabii ki sadaka taşları da yer alacak...

***
Haluk Işık tanıktır, başkan danışmanlığı döneminde kendisine 9 Eylül tören alayının Anafartalar Caddesi üzerinden geçmesi için ricada bulunmuştum... Sağ olsun Haluk Işık elinden geleni yaptı, ancak ilgililer “Cadde dar, atlar koşamaz” dediler...

Başkan Aziz Kocaoğlu’na Basmane gezilerimizde ısrarla bu konuyu anımsattım... Ve nihayet Bu yıl 9 Eylül tören alayının Anafartalar Caddesi'nden geçmesi Vilayetçe kabul edildi...
Adları, Tunç, Zafer, Gazi, Kahraman, Anafartalar olan 9 Eylül atları şimdiye kadar ihmal edilmiş tarihi caddemiz üzerinde, 90 yıl öncesinde olduğu gibi yeniden koşacaklar... Bize düşen görev bayraklarımızla törene katılıp 90 yıl önce yaşanmış kurtuluşun ruhunu bir kez daha hissetmek... Projenin hayata geçmesinde emeği geçen herkese teşekkür ederim.

***

Hasan Tahsin’in üzerinde durduğu "Müslüman olmayan Arap'a Türk derler", "Türkçe konuşan kanı karışıklar" gibi ırkçı ve incitici yazılarla gündeme gelen köşe yazarı tepkilerden sonra [“Arap olmayan Müslüman’a Türk derler” sözü “Müslüman olmayan Araba Türk derler” diye yazılmıştır. İsmet Özel’den atıfla makalemize alınan bu cümledeki hata için özür dileriz”] diye düzeltme yazısı yazmış. "Türkçe konuşan kanı karışıklar" sözü için nedense özür dilemiyor... Yazar, araştırmadan bu tür yazılar yazarsa daha çok özür dilemek zorunda kalır...

***

Kemeraltı’nda Kültür ve Turizm Bakanlığı'na ait iki katlı tarihi binada yangın çıktı ve bina yandı, yangının elektrik kontağından çıktığı sanılıyormuş... Aynı masalları yıllardır dinliyoruz...

Yanan binada İzmir Devlet Türk Dünyası Dans ve Müzik Topluluğu ve Kemeraltı Derneği faaliyet sürdürüyordu... Ucuz yangın alarmı gibi basit önlemlerin alınmadığı binanın yangın sigortası dahi yapılmamış... Kira vermeden yıllardır oturduğu tarihi binayı koruyamayan Kemeraltı Derneği, Koca Kemeraltı’nı nasıl koruyacak? Kemeraltı kurtarmak için kurulan sermayeli şirket bu yangının yarasını sarar mı, göreceğiz...

Tarih: 8/8/2012
14197 kez okundu
   Yazdır Arkadaşına gönder
YAZARIN DİĞER YAZILARI
YAZARIN KENT SÖYLEŞİLERİ
İzmir Kent Haritası İzmir Nöbetçi Eczaneleri